Tác giả: Tom Krantz – Staff Writer, IBM Think; Alexandra Jonker – Staff Editor, IBM Think
Báo cáo Phát triển bền vững là gì?
Báo cáo Phát triển bền vững là việc công bố thông tin về hoạt động kinh doanh của doanh nghiệp liên quan đến các khía cạnh môi trường, xã hội và quản trị.
Mục tiêu của Báo cáo Phát triển bền vững là sử dụng dữ liệu để đo lường mức độ hiệu quả của các sáng kiến ESG mà doanh nghiệp triển khai so với các tiêu chuẩn tham chiếu và mục tiêu của ngành. Báo cáo Phát triển bền vững cũng cung cấp cho các bên liên quan những thông tin chuyên sâu có giá trị nhằm hỗ trợ quá trình ra quyết định, đồng thời làm nổi bật các cơ hội và rủi ro tiềm ẩn có thể ảnh hưởng đến giá trị của doanh nghiệp.
Một trong những điểm khác biệt chính giữa ESG và các khái niệm như phát triển bền vững hoặc trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp nằm ở sự phân biệt giữa động lực và kết quả.
Phát triển bền vững và CSR đóng vai trò là mô hình kinh doanh hoặc phương pháp tiếp cận thúc đẩy doanh nghiệp và nhân viên hành động vì lợi ích chung của xã hội. Trong khi đó, Báo cáo Phát triển bền vững phản ánh kết quả của những sáng kiến này, cung cấp cho các bên liên quan dữ liệu ESG cần thiết để hỗ trợ quá trình ra quyết định.
ESG là viết tắt của gì?
Như đã đề cập, ESG bao gồm ba thành phần chính: Môi trường, Xã hội và Quản trị.
Môi trường (E)
Yếu tố môi trường đề cập đến việc tổ chức có đang hoạt động với tinh thần trách nhiệm trong việc bảo vệ môi trường hay không.
Yếu tố này bao gồm các vấn đề phát triển bền vững như khí nhà kính (GHG), suy giảm đa dạng sinh học, phát thải carbon và ô nhiễm môi trường.
Xã hội (S)
Yếu tố xã hội đề cập đến tác động của tổ chức đối với con người, văn hóa và cộng đồng.
Yếu tố này xem xét nhiều lĩnh vực như sự đa dạng, tính hòa nhập, quyền con người và chuỗi cung ứng, cùng nhiều vấn đề khác.
Quản trị (G)
Yếu tố quản trị đề cập đến cách thức tổ chức được điều hành và kiểm soát.
Yếu tố này bao gồm các vấn đề như chế độ đãi ngộ dành cho ban điều hành, phương thức quản lý của hội đồng quản trị, dữ liệu, bảo mật và gian lận.
Tại sao Báo cáo Phát triển bền vững lại quan trọng?
Trên các thị trường vốn hiện nay, doanh nghiệp đang chịu sự giám sát chặt chẽ từ các bên liên quan. Danh tiếng của một doanh nghiệp có thể tác động trực tiếp đến kết quả kinh doanh.
Đặc biệt, cộng đồng nhà đầu tư yêu cầu các chỉ số ESG để bảo đảm rằng doanh nghiệp là một khoản đầu tư đáng tin cậy, đồng thời phù hợp với các giá trị mà họ theo đuổi, chẳng hạn như ứng phó với biến đổi khí hậu, trách nhiệm xã hội của doanh nghiệp (CSR) và các vấn đề liên quan.
Việc xây dựng một chiến lược ESG toàn diện giúp doanh nghiệp bảo đảm hoạt động tuân thủ các quy định về ESG, xác định các cơ hội và rủi ro tiềm ẩn, đồng thời hành động vì lợi ích tốt nhất của các bên liên quan.
Thông qua Báo cáo Phát triển bền vững, doanh nghiệp có thể thể hiện cách thức hoàn thành các cột mốc và mục tiêu đã đề ra trong chiến lược ESG, đồng thời cung cấp cho các bên liên quan thông tin về tính trọng yếu và tác động của chiến lược này.
Tính trọng yếu và tác động trong ESG
Tính trọng yếu là cách các tổ chức tập trung vào những vấn đề ESG có mức độ liên quan cao hơn và có khả năng tạo ra tác động có thể đo lường được đối với hoạt động kinh doanh.
Để xác định tính trọng yếu, tổ chức có thể nhận diện các rủi ro ESG tiềm ẩn và những hệ quả của chúng. Từ đó, doanh nghiệp có thể áp dụng phương pháp ma trận rủi ro để dự báo những lĩnh vực cần được ưu tiên dựa trên hồ sơ rủi ro và mức độ nghiêm trọng tiềm ẩn.
Một khía cạnh khác của tính trọng yếu là tác động và khả năng tạo ảnh hưởng.
Các tổ chức đang đánh giá phương pháp tiếp cận Báo cáo Phát triển bền vững có thể nhận thấy lợi ích từ việc xem xét những yếu tố ESG mà họ có khả năng tác động trực tiếp và nhanh chóng nhất.
Bằng cách sử dụng ma trận ưu tiên hành động hoặc ma trận ưu tiên dựa trên tác động và nỗ lực, tổ chức có thể nhanh chóng xác định tác động môi trường của mình và quyết định nên tập trung các nỗ lực phát triển bền vững vào đâu.
Sau đó, doanh nghiệp có thể sử dụng những thông tin chuyên sâu thu được để xác định khung Báo cáo Phát triển bền vững phù hợp nhất nhằm hỗ trợ việc hiện thực hóa các mục tiêu đã đề ra.
Tính trọng yếu kép trong Báo cáo Phát triển bền vững
Các tổ chức cũng có thể xem xét khái niệm tính trọng yếu kép, được hình thành tại điểm giao thoa giữa tính trọng yếu và tác động.
Tính trọng yếu kép khuyến khích doanh nghiệp đánh giá tính trọng yếu từ hai góc độ:
Tính trọng yếu về tài chính: Xem xét các yếu tố có ảnh hưởng trọng yếu đến tình hình tài chính của doanh nghiệp.
Tính trọng yếu đối với thị trường, môi trường và con người: Xem xét những tác động mà doanh nghiệp tạo ra đối với các đối tượng này.
Khái niệm tính trọng yếu kép thừa nhận rằng một tổ chức có trách nhiệm quản lý các rủi ro tài chính của chính mình thông qua việc đánh giá các yếu tố nội tại.
Đồng thời, tổ chức cũng được kỳ vọng xem xét những tác động từ các quyết định và hoạt động của mình đối với con người và môi trường bên ngoài.
Bằng cách áp dụng khái niệm tính trọng yếu kép, tổ chức có thể xác định các tác động từ cả góc độ báo cáo tài chính và báo cáo phi tài chính, qua đó xây dựng một chiến lược ESG toàn diện hơn.
Lợi ích của Báo cáo Phát triển bền vững đối với doanh nghiệp
Ngoài việc phục vụ quy trình báo cáo, theo dõi các chỉ số ESG còn mang lại nhiều lợi ích thiết thực cho hoạt động kinh doanh.
1. Tuân thủ các quy định
Trên toàn cầu, mỗi khu vực đều có những yêu cầu riêng về công bố thông tin ESG.
Chẳng hạn, tại châu Âu, Báo cáo Phát triển bền vững là yêu cầu bắt buộc và được thực thi bởi nhiều cơ quan quản lý khác nhau. Trong khi đó, tại Hoa Kỳ, Ủy ban Chứng khoán và Giao dịch Hoa Kỳ chỉ yêu cầu các doanh nghiệp báo cáo những thông tin có thể mang tính trọng yếu đối với nhà đầu tư.
Việc hiểu rõ những khác biệt và đặc thù trong các yêu cầu Báo cáo Phát triển bền vững là yếu tố then chốt khi quyết định khung Báo cáo Phát triển bền vững nào phù hợp với tổ chức.
2. Quản lý rủi ro và theo dõi mục tiêu
Một Báo cáo Phát triển bền vững toàn diện không chỉ giúp các bên liên quan đánh giá hiệu quả hoạt động của doanh nghiệp đối với các sáng kiến ESG.
Báo cáo này còn có thể hỗ trợ dự báo những rủi ro ESG tiềm ẩn.
Việc sở hữu một hệ thống theo dõi các chỉ số ESG thông qua báo cáo thường niên có thể mang lại giá trị rất lớn, đặc biệt khi nhiều sáng kiến phát triển bền vững và quản trị doanh nghiệp được triển khai trong nhiều năm.
3. Tăng cường tính minh bạch và khả năng giám sát
Các tổ chức ngày nay được kỳ vọng cung cấp mức độ minh bạch và khả năng quan sát cao hơn đối với hoạt động kinh doanh, qua đó giúp các bên liên quan cân nhắc rủi ro và lợi ích khi đầu tư.
Bằng cách theo dõi các chỉ số ESG, doanh nghiệp có thể đáp ứng nhu cầu thông tin của các bên liên quan và cải thiện hình ảnh của mình, từ đó có thể đạt được điểm ESG cao hơn.
Ai là đơn vị xác định điểm ESG?
Điểm ESG được sử dụng để theo dõi hiệu quả hoạt động ESG của doanh nghiệp, giúp nhà đầu tư, các bên liên quan và cơ quan quản lý có cái nhìn rõ ràng hơn về hoạt động của tổ chức.
Những doanh nghiệp cung cấp Báo cáo Phát triển bền vững đầy đủ và toàn diện hơn thường đạt điểm ESG cao hơn. Ngược lại, các tổ chức không theo dõi hoặc không thể hiện được hiệu quả hoạt động ESG thường có điểm ESG thấp hơn.
Tại Hoa Kỳ, SEC chịu trách nhiệm phát hiện và xử lý những hành vi sai phạm liên quan đến ESG, chẳng hạn như tẩy xanh hoặc gian lận.
Tuy nhiên, các tổ chức bên thứ ba như Bloomberg, S&P Dow Jones Indices và những đơn vị khác sẽ đo lường tác động tiềm ẩn của các rủi ro ESG để xác định giá trị kinh tế của một tổ chức.
Kết quả đánh giá này, hay điểm ESG, được sử dụng kết hợp với các dữ liệu kinh tế khác để xác định liệu một tổ chức có đáng để đầu tư hay không.
Tại châu Âu, các quy định về đầu tư bền vững được áp dụng bắt buộc trên các thị trường vốn. Do đó, các tổ chức được yêu cầu báo cáo các chỉ số ESG thay vì chỉ được khuyến khích thực hiện.
Tuy nhiên, một đề xuất mới gửi tới Ủy ban châu Âu nhằm siết chặt hoạt động Báo cáo Phát triển bền vững bằng cách xây dựng các hướng dẫn mới dành cho các tổ chức cung cấp dịch vụ xếp hạng ESG, dựa trên những khung Báo cáo Phát triển bền vững đã được thiết lập trước đó.¹
Các khung Báo cáo Phát triển bền vững là gì?
Khung Báo cáo Phát triển bền vững cung cấp hướng dẫn về những chủ đề ESG mà tổ chức nên tập trung, cũng như cách thức cấu trúc và chuẩn bị thông tin để công bố.
Có nhiều lựa chọn dành cho các doanh nghiệp muốn công bố thông tin ESG.
Bất kể lựa chọn khung báo cáo nào, tính chính xác, tự động hóa và khả năng kiểm toán đều là những yếu tố cốt lõi của một quy trình Báo cáo Phát triển bền vững hiệu quả.
Những tổ chức áp dụng các phương pháp này thông qua giải pháp Báo cáo Phát triển bền vững chuyên biệt sẽ có sự chuẩn bị tốt hơn để thích ứng với bối cảnh ESG đang thay đổi nhanh chóng.
Việc lựa chọn khung ESG phù hợp phụ thuộc vào nhiều yếu tố, bao gồm mục tiêu kinh doanh, vị trí địa lý và lĩnh vực hoạt động của tổ chức.
Tuy nhiên, doanh nghiệp được khuyến khích áp dụng phương pháp dựa trên các khung và tiêu chuẩn đã được thiết lập.
Mặc dù có nhiều phương pháp tiếp cận khác nhau, các khung Báo cáo Phát triển bền vững nhìn chung có thể được phân thành ba nhóm: khung đánh giá chuẩn, khung tự nguyện và khung theo quy định.
1. Khung Báo cáo Phát triển bền vững theo chuẩn đánh giá
Các khung Báo cáo Phát triển bền vững thuộc nhóm Benchmark yêu cầu doanh nghiệp trả lời tất cả các câu hỏi trong khung báo cáo và thường có cơ chế chấm điểm.
Những khung tiêu biểu bao gồm:
CDP (Carbon Disclosure Project): CDP là một khung báo cáo giúp doanh nghiệp cung cấp thông tin môi trường cho các bên liên quan. Khung này bao gồm các nội dung về quản trị và chính sách môi trường, quản lý rủi ro và cơ hội, các mục tiêu môi trường, cũng như phân tích chiến lược và kịch bản.
GRESB (Global Real Estate Sustainability Benchmark): GRESB là một công cụ toàn cầu, chủ yếu được các nhà đầu tư sử dụng để xác định hiệu quả hoạt động bền vững của các danh mục đầu tư và tài sản thuộc lĩnh vực bất động sản và cơ sở hạ tầng trên toàn thế giới.
2. Khung Báo cáo Phát triển bền vững tự nguyện
Các khung Báo cáo Phát triển bền vững tự nguyện cho phép tổ chức lựa chọn những câu hỏi mà họ muốn báo cáo.
Những khung này thường không bao gồm cơ chế chấm điểm, với các ví dụ tiêu biểu như:
GRI (Global Reporting Initiative): GRI là một khung hướng dẫn có thể áp dụng trên toàn cầu, cung cấp các tiêu chuẩn quy định chi tiết về phương pháp tiếp cận tính trọng yếu, báo cáo quản lý và công bố thông tin đối với toàn bộ các vấn đề ESG. Hiện nay, các tiêu chuẩn GRI cung cấp lộ trình hướng dẫn cho những doanh nghiệp muốn xây dựng báo cáo phát triển bền vững của riêng mình.
TCFD (Task Force on Climate-related Financial Disclosures): TCFD được thiết kế đặc biệt để giải quyết các rủi ro liên quan đến khí hậu đối với hoạt động kinh doanh. TCFD giúp các tổ chức trên toàn thế giới trình bày cách thức mà hiệu quả hoạt động ESG có khả năng tạo ra tác động trọng yếu nhất đối với hiệu quả tài chính và quá trình tạo ra giá trị trong tương lai.
3. Khung Báo cáo Phát triển bền vững theo quy định
Các khung Báo cáo Phát triển bền vững theo quy định có điểm tương đồng với nhóm Benchmark ở chỗ doanh nghiệp phải cung cấp đầy đủ các thông tin được yêu cầu, nhưng không phải lúc nào cũng có cơ chế chấm điểm.
Những khung báo cáo và yêu cầu công bố thông tin này cũng được các cơ quan chính phủ quy định bắt buộc.
Một số ví dụ tiêu biểu bao gồm:
CSRD (Corporate Sustainability Reporting Directive) – Chỉ thị Báo cáo Phát triển Bền vững của Doanh nghiệp: CSRD của Liên minh châu Âu (EU) quy định các nguyên tắc yêu cầu tổ chức công bố thông tin về phát triển bền vững trên nhiều chủ đề liên quan đến môi trường và xã hội. Các doanh nghiệp thuộc phạm vi áp dụng của CSRD phải lập báo cáo theo Tiêu chuẩn Báo cáo Phát triển Bền vững châu Âu (European Sustainability Reporting Standards – ESRS).
SFDR (Sustainable Finance Disclosure Regulation) – Quy định Công bố Thông tin Tài chính Bền vững: SFDR hướng đến việc chuẩn hóa hoạt động báo cáo các chỉ số ESG đối với các sản phẩm tài chính và tổ chức tài chính trong Liên minh châu Âu. Quy định này yêu cầu các đơn vị báo cáo công bố một bản tuyên bố về Các tác động bất lợi chính (Principal Adverse Impact – PAI), trong đó trình bày chi tiết những thông tin được công bố.
SFDR sẽ hoạt động phối hợp với Hệ thống phân loại hoạt động bền vững của EU (EU Taxonomy) và CSRD để tạo thành nền tảng cho chương trình nghị sự về tài chính bền vững của Liên minh châu Âu.
Nguồn bài viết
